- News18-Punjabi
- Last Updated: April 6, 2021, 3:19 PM IST
- News18 Punjabi
ਫੇਸਬੁੱਕ (Facebook) ਇਕ ਅਜਿਹੀ ਸੋਸ਼ਲ ਨੈੱਟਵਰਕਿੰਗ ਸਾਈਟ ਹੈ ਜਿਸ 'ਤੇ ਫੋਟੋਆਂ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹਰ ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਖਾਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰੋਗੇ ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਗੇ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਨਿੱਜੀ ਡੇਟਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ 6 ਮਿਲੀਅਨ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਸੀਈਓ ਮਾਰਕ ਜੁਕਰਬਰਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਸੀਈਓ ਮਾਰਕ ਜੁਕਰਬਰਗ ਦਾ ਫ਼ੋਨ ਨੰਬਰ 533 ਮਿਲੀਅਨ ਫੇਸਬੁੱਕ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਲੀਕ ਹੋਏ ਡੇਟਾ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ।
ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜ਼ੁਕਰਬਰਗ ਦੇ ਹੋਰ ਵੇਰਵੇ ਜਿਵੇਂ ਉਸਦੇ ਨਾਮ, ਜਨਮ ਤਰੀਕ, ਸਥਾਨ, ਵਿਆਹ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਅਤੇ ਫੇਸਬੁੱਕ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੀ ਆਈਡੀ ਵੀ ਸੰਕੁਚਿਤ ਡੇਟਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਸ ਵਿਚ ਨਵੀਂ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਸੀਈਓ(CEO ) ਮਾਰਕ ਜੁਕਰਬਰਗ ਸਿਗਨਲ(Signal) ਐਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇੱਕ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ੁਕਰਬਰਗ ਆਪਣੀ ਨਿੱਜਤਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਸਿਗਨਲ ਐਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਐਂਡ-ਟੂ-ਐਂਡ ਇਨਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵੀ ਹੈ। ਮਜ਼ੇ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਐਪਸ ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਡੇਵ ਵਾਕਰ ਨੇ ਟਵਿੱਟਰ 'ਤੇ ਮਾਰਕ ਦੇ ਲੀਕ ਹੋਏ ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਨੂੰ ਇਕ ਸਕਰੀਨ ਸ਼ਾਟ ਦੇ ਨਾਲ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ,' ਮਾਰਕ ਜ਼ੁਕਰਬਰਗ ਸਿਗਨਲਸ ਐਪ 'ਤੇ ਹੈ।' ਵਾਕਰ ਨੇ ਇਕ ਹੋਰ ਟਵੀਟ 'ਚ ਲਿਖਿਆ,' '533 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫੇਸਬੁੱਕ ਡਾਟਾ ਲੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ ਮਾਰਕ ਜ਼ੁਕਰਬਰਗ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਵੀ ਲੀਕ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਇਕ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਾਮਲਾ ਹੈ।
60 ਲੱਖ ਭਾਰਤੀ ਉਪਭੋਗਤਾ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋਏ
ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ 533 ਮਿਲੀਅਨ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ 32 ਮਿਲੀਅਨ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ, 11 ਮਿਲੀਅਨ ਯੂਕੇ ਅਤੇ 6 ਮਿਲੀਅਨ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹਨ। ਲੀਕ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿਚ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਨੰਬਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿੱਜੀ ਵੇਰਵੇ ਜਿਵੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਥਾਨ, ਪੂਰਾ ਨਾਮ, ਜਨਮ ਮਿਤੀ, ਫੇਸਬੁੱਕ ਆਈਡੀ ਅਤੇ ਈਮੇਲ ਪਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਫੇਸਬੁੱਕ ਕੰਪਨੀ ਵਟਸਐਪ ਦੀ ਨਵੀਂ ਗੁਪਤ ਨੀਤੀ ਤੋਂ ਨਾਖੁਸ਼ ਸਿਗਨਲ ਅਤੇ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਮ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਵਿਕਲਪਾਂ ਵੱਲ ਸ਼ਿਫਟ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਟਸਐਪ ਦੀ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਨਵੀਂ ਸੇਵਾ 15 ਮਈ 2021 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਪਡੇਟ ਕੀਤੀ ਗੋਪਨੀਯਤਾ ਨੀਤੀ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਫੇਸਬੁਕ ਵਪਾਰਕ ਖਾਤੇ ਨਾਲ ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਦੇ ਚੈਟਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਫੇਸਬੁੱਕ ਦੇ ਹੋਰ ਸਹਿ-ਸੰਸਥਾਪਕਾਂ ਕ੍ਰਿਸ ਹਿਊਸ ਅਤੇ ਡਸਟਿਨ ਮੋਸਕੋਵਿਟਜ਼ ਦਾ ਨਿੱਜੀ ਡਾਟਾ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੈਕ ਕੀਤੇ ਡੇਟਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਬਲੂਮਬਰਗ ਦੀ ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਚੋਰੀ ਹੋਏ ਫੋਨ ਨੰਬਰਾਂ ਦਾ ਡਾਟਾਬੇਸ ਇੱਕ ਹੈਕਰਜ਼ ਫੋਰਮ ਵਿੱਚ ਪੋਸਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਮੁੱਢਲੀ ਕੰਪਿਟਿੰਗ ਹੁਨਰ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਹੋਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮਾਹਰ ਐਲੋਨ ਗੈਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2020 ਵਿਚ ਡਾਟਾ ਲੀਕ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਹਰੇਕ ਫੇਸਬੁੱਕ ਖਾਤੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਫੋਨ ਨੰਬਰ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।